ภาษาเบอร์เบอร์

ภาษาเบอร์เบอร์ยังเป็นที่รู้จักในฐานะภาษา Amazigh [1] (ชื่อพื้นเมือง: Tamaziɣt , ไซต์ , Thamazight ; Neo-Tifinagh : ⵜⴰⵎⴰⵣⵉⵖⵜ, Tuareg Tifinagh : ⵜⵎⵣⵗⵜ, เด่นชัด  [tæmæzɪɣt] ,[θæmæzɪɣθ] ) เป็นสาขาของตระกูลภาษา Afroasiatic พวกเขาประกอบด้วยกลุ่มภาษาที่เกี่ยวข้องอย่างใกล้ชิดพูดโดยเบอร์เบอร์ซึ่งเป็นชนพื้นเมืองในแอฟริกาเหนือ [2]ภาษาที่ถูกเขียนขึ้นกับประเพณีโบราณ Libyco-เบอร์เบอร์สคริปต์ซึ่งขณะนี้อยู่ในรูปแบบของTifinagh [3]

เบอร์เบอร์
ⵜⴰⵎⴰⵣⵉⵖⵜ, ⵜⵎⵣⵗⵜ, Tamaziɣt
เชื้อชาติเบอร์เบอร์ ( Imaziɣen )
การ
กระจายทางภูมิศาสตร์
แอฟริกาเหนือส่วนใหญ่โมร็อกโก , ตูนิเซีย , แอลจีเรีย , ลิเบีย , ภาคเหนือของมาลีและภาคเหนือของประเทศไนเจอร์ ; ที่มีขนาดเล็กเบอร์เบอร์ที่พูดประชากรในบูร์กินาฟาโซ , อียิปต์ , มอริเตเนียและเมืองของสเปนเมลียา

ผู้อพยพชาวโมร็อกโกและแอลจีเรียที่พูดภาษาเบอร์เบอร์ประมาณ 2 ล้านคนในฝรั่งเศสเนเธอร์แลนด์เบลเยียมสเปนเยอรมนีอิตาลีแคนาดาและสหรัฐอเมริกา
การจำแนกภาษาแอฟโฟร - เอเชียติก
  • เบอร์เบอร์
ภาษาโปรโตโปรโต - เบอร์เบอร์
หน่วยงานย่อย
ISO 639-2 / 5เบอร์
Glottologเบอร์บ 1260
แผนที่ภาษาเบอร์เบอร์ 2018.png
ประชากรที่พูดภาษาเบอร์เบอร์มีความโดดเด่นในพื้นที่สีต่างๆของแอฟริกาเหนือในปัจจุบัน พื้นที่อื่น ๆ ของแอฟริกาเหนือมีประชากรส่วนน้อยที่พูดภาษาเบอร์เบอร์

เบอร์เบอร์พูดโดยประชากรขนาดใหญ่ของโมร็อกโก , แอลจีเรียและลิเบียโดยประชากรที่มีขนาดเล็กของตูนิเซียเหนือมาลีตะวันตกและทางตอนเหนือของประเทศไนเจอร์เหนือบูร์กินาฟาโซและมอริเตเนียและในโอเอซิส Siwaของอียิปต์ ชุมชนผู้อพยพที่พูดภาษาเบอร์เบอร์ขนาดใหญ่ในปัจจุบันมีจำนวนประมาณ 4 ล้านคนอาศัยอยู่ในยุโรปตะวันตกซึ่งมีมานานกว่า 3 ชั่วอายุคนตั้งแต่ปี 1950 จำนวนชาวเบอร์เบอร์มีมากกว่าจำนวนผู้พูดของเบอร์เบอร์มาก

ประมาณ 95% ของประชากรที่พูดภาษาเบอร์เบอร์พูดหนึ่งในเจ็ดสายพันธุ์หลักของเบอร์เบอร์แต่ละคนมีผู้พูดอย่างน้อย 2 ล้านคน ตามจำนวนผู้พูด ได้แก่Shilha ( Taclḥit ), Kabyle ( Taqbaylit ), Central Atlas Tamazight ( Tamaziɣt ), Riffian ( Tarifit ), Shawiya ( Tacawit ) และTuareg ( Tamaceq / Tamajeq / Tamaheq ) เชื่อกันว่าภาษา Guanche ที่สูญพันธุ์ไปแล้วในหมู่เกาะคะเนรีโดยGuanchesเช่นเดียวกับภาษาของวัฒนธรรม C-Group โบราณในอียิปต์ตอนใต้และซูดานตอนเหนือในปัจจุบันเชื่อกันว่าเป็นของสาขา Berber ของตระกูล Afroasiatic

ภาษาเบอร์เบอร์และภาษาถิ่นมีประเพณีการเขียนเปิดและปิดมาประมาณ 2,500 ปีแล้วแม้ว่าประเพณีดังกล่าวจะถูกรบกวนบ่อยครั้งจากการเปลี่ยนแปลงและการรุกรานทางวัฒนธรรม พวกเขาเขียนขึ้นครั้งแรกใน Libyco-Berber abjadซึ่งยังคงใช้อยู่ในปัจจุบันโดยTuaregในรูปแบบของ Tifinagh จารึกที่เก่าแก่ที่สุดมาจากศตวรรษที่ 3 ก่อนคริสตศักราช ต่อมาระหว่างประมาณ 1,000 CE ถึง 1500 CE พวกเขาถูกเขียนด้วยสคริปต์ภาษาอาหรับและตั้งแต่ศตวรรษที่ 20 พวกเขาได้รับการเขียนด้วยตัวอักษรละตินเบอร์เบอร์โดยเฉพาะในชุมชนKabyleและRiffianของโมร็อกโกและแอลจีเรีย อักษรละตินเบอร์เบอร์ยังใช้โดยนักภาษาศาสตร์ชาวยุโรปและเบอร์เบอร์ส่วนใหญ่ในช่วงศตวรรษที่ 19 และ 20 [4]

รูปแบบที่ทันสมัยของตัวอักษร Tifinagh เรียกว่าNeo-Tifinaghถูกนำมาใช้ในโมร็อกโกในปี 2546 เพื่อเขียนภาษาเบอร์เบอร์ แต่สิ่งพิมพ์ของ Moroccan Berber จำนวนมากยังคงใช้อักษรละติน Berber ชาวแอลจีเรียส่วนใหญ่ใช้อักษรละตินเบอร์เบอร์ในการศึกษาภาษาเบอร์เบอร์ในโรงเรียนของรัฐในขณะที่ Tifinagh ส่วนใหญ่ใช้เพื่อสัญลักษณ์ทางศิลปะ มาลีและไนเจอร์รู้จักตัวอักษรละตินทูอาเร็กเบอร์เบอร์ที่ปรับแต่งให้เหมาะกับระบบการออกเสียงของทูอาเร็ก อย่างไรก็ตาม Tifinagh แบบดั้งเดิมยังคงใช้ในประเทศเหล่านั้น

มีการเคลื่อนไหวทางวัฒนธรรมและการเมืองในหมู่ผู้พูดของ Northern Berber สายพันธุ์ที่เกี่ยวข้องอย่างใกล้ชิดเพื่อส่งเสริมและรวมเข้าด้วยกันภายใต้ภาษาเขียนมาตรฐานที่เรียกว่าTamaziɣt (หรือTamazight ) ชื่อTamaziɣtเป็นชื่อพื้นเมืองปัจจุบันของภาษาเบอร์เบอร์ในโมร็อกโกกลาง AtlasและRifภูมิภาคและลิเบียZuwarahภูมิภาค ในพื้นที่อื่น ๆ ที่พูดภาษาเบอร์เบอร์ชื่อนี้หายไป มีหลักฐานทางประวัติศาสตร์จากต้นฉบับพื้นเมืองในยุคกลางที่ทุกพื้นเมืองแอฟริกันเหนือจากลิเบียโมร็อกโกมีในบางจุดที่เรียกว่าภาษาของพวกเขาเป็นTamaziɣt [5] [6] [7]ปัจจุบันมีการใช้ชื่อTamaziɣtมากขึ้นโดยชาวเบอร์เบอร์ที่มีการศึกษาเพื่ออ้างถึงภาษาเบอร์เบอร์ที่เขียนขึ้นและแม้แต่เบอร์เบอร์โดยรวมรวมถึงทูอาเรกด้วย

ในปี 2544 เบอร์เบอร์กลายเป็นภาษาประจำชาติตามรัฐธรรมนูญของแอลจีเรียและในปี 2554 เบอร์เบอร์ได้กลายเป็นภาษาราชการของโมร็อกโกตามรัฐธรรมนูญ ในปี 2016 เบอกลายเป็นภาษาราชการลับของสาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนแอลจีเรียควบคู่ไปกับภาษาอาหรับ [8]

"> File:WIKITONGUES- Abderrahman speaking Tachelhit (vertical original).webmเล่นสื่อ
วิดีโอของ ภาษา Shilhaซึ่งเป็นหนึ่งในภาษาพื้นเมืองพูดโดยชายคนหนึ่งจาก Ait Melloul
"> File:French professor speaking fluent Amazigh.webmเล่นสื่อ
บทสัมภาษณ์ใน ภาษาCentral Atlas Tamazightที่ศาสตราจารย์จากฝรั่งเศสพูด

คำว่าBerberถูกใช้ในยุโรปตั้งแต่ศตวรรษที่ 17 เป็นอย่างน้อยและยังคงใช้มาจนถึงปัจจุบัน มันถูกยืมมาจากภาษาละติน Barbari นอกจากนี้ยังพบคำภาษาละตินในการกำหนดภาษาอาหรับสำหรับประชากรเหล่านี้البربر ( อัล - บาร์บาร์ ); ดูรายชื่อของคนพื้นเมือง

นิรุกติศาสตร์รากเบอร์เบอร์MZ-Ɣ ⵎ-ⵣ-ⵖ ( Mazigh ) (คำนามเอกพจน์: Amazigh , feminine: Tamazight ) แปลว่า "คนอิสระ", "ผู้สูงศักดิ์" หรือ "ผู้พิทักษ์" Tamazight ของผู้หญิงตามเนื้อผ้าหมายถึงภาษา RiffianและCentral Atlas Tamazightโดยเฉพาะ นักภาษาศาสตร์ชาวเบอร์เบอร์หลายคนชอบที่จะคิดว่าคำว่าTamazightเป็นคำของ Berber ที่ใช้เฉพาะในข้อความของ Berber ในขณะที่ใช้คำว่า "Berber / Berbero / Berbère " ในยุโรปตามประเพณีของงานเขียนในยุโรปเกี่ยวกับ Berbers ภาษายุโรปแยกความแตกต่างระหว่างคำว่า "Berber" และ " barbarian " ในขณะที่ภาษาอาหรับมีคำว่าal-Barbariเหมือนกันสำหรับทั้งสองความหมาย

นักเขียนชาวเบอร์เบอร์คนอื่น ๆ โดยเฉพาะในโมร็อกโกชอบพูดถึงเบอร์เบอร์ด้วยAmazighเมื่อเขียนถึงเรื่องนี้เป็นภาษาฝรั่งเศสหรือภาษาอังกฤษ

ตามเนื้อผ้าระยะไซต์ (ในรูปแบบต่างๆ: Thamazighth , Tamasheq , Tamajaq , Tamahaq ) ถูกนำมาใช้โดยกลุ่มชาวพื้นเมืองจำนวนมากเพื่ออ้างถึงภาษาที่พวกเขาพูดรวมทั้งกลาง Atlasที่Riffiansที่SenedในตูนิเซียและTuareg อย่างไรก็ตามคำอื่น ๆ ถูกใช้โดยกลุ่มอื่น ๆ ตัวอย่างเช่นบางประชากรพื้นเมืองของสาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนแอลจีเรียเรียกว่าภาษาของพวกเขาTaznatit ( Zenati ) หรือShelhaขณะที่Kabylesเรียกว่าพวกเขาTaqbaylitและชาวของโอเอซิส Siwaเรียกว่าภาษาของพวกเขาSiwi ในตูนิเซียภาษา Amazigh ในท้องถิ่นมักเรียกว่าเชลฮาซึ่งเป็นคำที่พบในโมร็อกโกเช่นกัน [9]

กลุ่มหนึ่งคือหอดูดาว Linguasphereได้พยายามที่จะแนะนำลัทธินีโอโลจิสต์ "ภาษาทามาซิค" เพื่ออ้างถึงภาษาเบอร์เบอร์ [10]

เบอร์เบอร์เป็นสาขาหนึ่งของตระกูลภาษาแอฟโฟรซีติก [11]เนื่องจากภาษาเบอร์เบอร์สมัยใหม่มีลักษณะเป็นเนื้อเดียวกันวันที่ของภาษาโปรโต - เบอร์เบอร์ที่มาจากกลุ่มสมัยใหม่นั้นน่าจะเป็นเมื่อเทียบได้กับอายุของตระกูลย่อยดั้งเดิมหรือโรมานซ์ของตระกูลอินโด - ยูโรเปียน ในทางตรงกันข้ามแยกของกลุ่มจากที่อื่น ๆ Afroasiatic ย่อย phyla เป็นอย่างมากก่อนหน้านี้และบางครั้งจึงเกี่ยวข้องกับท้องถิ่นหินวัฒนธรรม Capsian [12]เชื่อว่าประชากรที่สูญพันธุ์ไปแล้วจำนวนหนึ่งพูดภาษาแอฟโฟรเซียติกของสาขาเบอร์เบอร์ จากข้อมูลของ Peter Behrens และ Marianne Bechaus-Gerst หลักฐานทางภาษาชี้ให้เห็นว่าชนชาติของวัฒนธรรม C-Groupในอียิปต์ตอนใต้ในปัจจุบันและซูดานตอนเหนือพูดภาษาเบอร์เบอร์ [13] [14] Nilo-Saharan Nobiin ภาษาวันนี้มีจำนวนของ pastoralism สำคัญที่เกี่ยวข้องกับคำยืมที่มีต้นกำเนิดพื้นเมืองรวมทั้งข้อกำหนดสำหรับการแกะและน้ำ / แม่น้ำไนล์ สิ่งนี้ชี้ให้เห็นว่าประชากรกลุ่ม C ซึ่งพร้อมกับวัฒนธรรม Kermaอาศัยอยู่ในหุบเขาไนล์ทันทีก่อนที่ผู้พูดชาวนูเบียนกลุ่มแรกจะมาถึง- พูดภาษาแอฟโฟร - เอเชียติก [13]

Roger Blenchได้เสนอว่าผู้พูดภาษา Proto-Berber ได้แพร่กระจายจากหุบเขาแม่น้ำไนล์ไปยังแอฟริกาเหนือเมื่อ 4,000-5,000 ปีก่อนเนื่องจากการแพร่กระจายของลัทธิอภิบาลและมีประสบการณ์ในการใช้ภาษาที่เข้มข้นเมื่อประมาณ 2,000 ปีก่อน [15]ดังนั้นแม้ว่า Berber จะแยกตัวออกจาก Afroasiatic เมื่อหลายพันปีก่อน Proto-Berber เองก็สามารถสร้างขึ้นใหม่ได้ในช่วงเวลาที่ช้าที่สุดเท่าที่ 200 AD Blench ตั้งข้อสังเกตว่า Berber แตกต่างจากสาขา Afroasiatic อื่น ๆ อย่างมาก แต่ Berber ในปัจจุบัน ภาษาแสดงความหลากหลายภายในต่ำ การปรากฏตัวของการยืมPunicใน Proto-Berber ชี้ให้เห็นถึงความหลากหลายของภาษาเบอร์เบอร์สมัยใหม่ภายหลังการล่มสลายของคาร์เธจใน 146 ปีก่อนคริสตกาล; มีเพียงZenagaเท่านั้นที่ไม่มีคำยืมจาก Punic [15]นอกจากนี้คำยืมภาษาละตินใน Proto-Berber ยังชี้ให้เห็นถึงการแตกตัวของ Proto-Berber ระหว่างปี ค.ศ. 1 ถึง ค.ศ. 200 ในช่วงเวลานี้นวัตกรรมของโรมันรวมถึงการไถวัวอูฐและการจัดการสวนผลไม้ถูกนำมาใช้โดยชุมชนชาวเบอร์เบอร์ตามแนวมะนาวหรือพรมแดนของอาณาจักรโรมันดังที่เห็นได้จากความถี่ของคำยืมภาษาละตินจากช่วงเวลานี้ในโดเมนความหมายเหล่านี้ [15]สิ่งนี้ส่งผลให้เกิดวัฒนธรรมการค้าใหม่ที่เกี่ยวข้องกับการใช้ภาษากลางซึ่งกลายเป็นภาษาโปรโต - เบอร์เบอร์ [15]

โบราณ Libyco-เบอร์เบอร์จารึกใน Zagora , โมร็อกโก

มีการใช้ orthographies ต่างๆในการถอดเสียงภาษาเบอร์เบอร์ ในสมัยโบราณสคริปต์Libyco-Berber ( Tifinagh ) ถูกใช้เพื่อเขียนภาษา Numidianหรือที่เรียกว่า Old Libyan ใช้ต้นของสคริปต์ที่ถูกพบบนหินศิลปะและในหลายหลุมฝังศพ ในจำนวนนี้เป็นหลุมฝังศพที่เก่าแก่อายุ 1,500 ปีของครูใหญ่ Tuareg Tin Hinanซึ่งมีร่องรอยของจารึก Tifinagh อยู่บนผนังด้านหนึ่ง [16]

ต่อไปนี้การแพร่กระจายของศาสนาอิสลามนักวิชาการบางคนพื้นเมืองนอกจากนี้ยังนำมาใช้สคริปต์ภาษาอาหรับ [17]ขณะนี้มีสามระบบการเขียนในการใช้งานสำหรับภาษาเบอร์เบอร์: Tifinagh สคริปต์ภาษาอาหรับและอักษรละตินเบอร์เบอร์ [18]

หลังจากได้รับเอกราชแล้วทุกประเทศในระดับต่างๆของMaghrebได้ดำเนินนโยบายArabizationโดยมีจุดมุ่งหมายส่วนหนึ่งเพื่อแทนที่ภาษาฝรั่งเศสจากตำแหน่งอาณานิคมในฐานะภาษาที่โดดเด่นด้านการศึกษาและการรู้หนังสือ ภายใต้นโยบายนี้การใช้ภาษา Amazigh / Berber ถูกระงับหรือแม้กระทั่งถูกห้าม กิจการของรัฐนี้ได้รับการต่อกรกับเบอร์เบอร์ในโมร็อกโกและแอลจีเรียโดยเฉพาะอย่างยิ่งKabylieและอื่นได้รับการแก้ไขในทั้งสองประเทศโดยเจตนารมณ์สถานะทางการภาษาและการแนะนำในบางโรงเรียน

รัฐธรรมนูญปี 2011 ของโมร็อกโกทำให้ "Amazigh" เป็นภาษาราชการควบคู่ไปกับภาษาอาหรับ โมร็อกโกเป็นประเทศที่มีการแข่งขันหลายภาษาที่แตกต่างกันภาษารวมทั้งภาษาฝรั่งเศส, ภาษาอาหรับมาตรฐานสมัยใหม่ , ภาษาอาหรับโมร็อกโกและ Amazigh เมื่อสถานะที่สูงขึ้นของ Modern Standard Arabic เพิ่มขึ้นความสัมพันธ์ระหว่างประชากรชายกับภาษาเช่นเดียวกับประชากรหญิงและภาษาสถานะที่ต่ำกว่า Amazigh ผู้หญิงกลายเป็นพาหะหลักของภาษา Amazigh ในฐานะภาษาที่มีสถานะต่ำกว่าในประเทศ [19]เมื่อวันที่ 17 มิถุนายน พ.ศ. 2554 กษัตริย์โมฮัมเหม็ดที่ 6 ทรงประกาศในสุนทรพจน์เกี่ยวกับการปฏิรูปรัฐธรรมนูญฉบับใหม่ว่า "Tamazight" กลายเป็นภาษาราชการของโมร็อกโกควบคู่ไปกับภาษาอาหรับและจะใช้ในการปกครองทั้งหมดในอนาคต [20]เมื่อวันที่ 30 เมษายน 2012 ฟาติมา Chahou นามแฝงTabaamrantสมาชิกของโมร็อกโกของสภาผู้แทนราษฎรและอดีตนักร้องกลายเป็นคนแรกที่จะถามคำถามและหารือเกี่ยวกับคำตอบของรัฐมนตรีในไซต์ภายในรัฐสภาของโมร็อกโก [ ต้องการอ้างอิง ]

แอลจีเรียยอมรับว่าเบอร์เบอร์เป็น " ภาษาประจำชาติ " ในปี 2545 [21]แม้ว่าจะไม่ใช่ภาษาทางการก็ตาม อย่างไรก็ตามเมื่อวันที่ 7 กุมภาพันธ์ 2559 รัฐสภาแอลจีเรียยอมรับว่าภาษาเบอร์เบอร์มีสถานะเป็นทางการพร้อมกับภาษาอาหรับ [22] [23]

แม้ว่าสภาระดับภูมิภาคในเทือกเขา Nafusaของลิเบียที่ร่วมกับสภาการเปลี่ยนผ่านแห่งชาติรายงานว่าใช้ภาษาเบอร์เบอร์ของNafusiและได้เรียกร้องให้ได้รับสถานะทางการร่วมกับภาษาอาหรับในรัฐธรรมนูญฉบับใหม่ที่คาดว่าจะได้รับ[24] [25]ก็ไม่มี สถานะทางการในลิเบียเช่นเดียวกับในโมร็อกโกและแอลจีเรีย ในขณะที่พื้นที่ของลิเบียทางใต้และตะวันตกของตริโปลีเช่นเทือกเขานาฟูซาถูกยึดครองจากการควบคุมของกองกำลังรัฐบาลกัดดาฟีในช่วงต้นฤดูร้อนปี 2554 การประชุมเชิงปฏิบัติการและนิทรรศการของ Berber จึงผุดขึ้นเพื่อแบ่งปันและเผยแพร่วัฒนธรรมและภาษาของ Tamazight [26]

ในประเทศมาลีและไนเจอร์มีไม่กี่โรงเรียนที่สอนบางส่วนในภาษา Tuareg

แม้ว่าระบบเสียงของภาษา Berber ที่แตกต่างกันจะแสดงความคล้ายคลึงกันขั้นพื้นฐาน แต่การสร้างคลังเสียงของ Proto-Berber ขึ้นมาใหม่นั้นทำได้ยากโดยการเปลี่ยนแปลงของเสียงที่ยากที่จะย้อนกลับและความหลากหลายของ allophones ที่ทำให้สับสนอย่างรุนแรง

ลักษณะเฉพาะอย่างหนึ่งของภาษาเบอร์เบอร์เช่นเดียวกับภาษาแอฟริกาอื่น ๆ คือการมีพยัญชนะคอหอย การมีอยู่ของอัญมณีสัทศาสตร์พร้อมกับการประกบกันของฟอร์ติสโดยทั่วไปมักเป็นแอฟโฟรเอซีติกเช่นกัน อย่างไรก็ตามควรระมัดระวังในการสร้างแนวเดียวกันโดยอิทธิพลของภาษาอาหรับในภาษาเบอร์เบอร์ ด้วยเหตุนี้หน่วยเสียง / s , /, / ħ /และ/ , /ซึ่งโดยทั่วไปแล้วพยัญชนะแอฟโฟรซีติกสามตัวจึงถูกยืมมาจากภาษาอาหรับและไม่สามารถสร้างขึ้นใหม่สำหรับ Proto-Berber ได้

หน่วยเสียงพยัญชนะส่วนใหญ่อาจเกิดขึ้นในรูปแบบ geminates และสถานที่และลักษณะของการเปล่งเสียงของแอลโซโฟนที่เป็นอัญมณีมีความแตกต่างกันบางส่วน ยกตัวอย่างเช่น '' QQ '' เป็นรุ่น geminated ของγ

หน่วยเสียงพยัญชนะต่อไปนี้ได้รับการตั้งสมมติฐานสำหรับ Proto-Berber โดย Maarten Kossmann (ในการถอดความของ Kossmann): [27]

ฉลาก /

Labiodental

ถุง เพดานปาก Velar Glottal
ที่ราบ ที่ราบ Emph.
Nasals n
หยุด ไม่มีเสียง t k ʔ
เปล่งออกมา ɡ
Fricatives ไม่มีเสียง s š
เปล่งออกมา β z ž? ɣ
ค่าประมาณ
ไวเบรต์ ? [28]

ภาษาเบอร์เบอร์ทางตอนเหนือส่วนใหญ่มีสระสี่ตัวa , i , uและəแต่ภาษาสุดท้ายมีสถานะการออกเสียงย่อยบางส่วนเนื่องจากสามารถคาดเดาได้ตามโครงสร้างพยางค์ในบางภาษา ความยาวของเสียงสระและความเค้นโดยทั่วไปไม่ใช่การออกเสียง อย่างไรก็ตาม TuaregและGhadamesมีทั้งสระเสียงยาวa , i , u , e , oและสระเสียงสั้นəและă (ถอดเสียงเป็นä / æ ) สำหรับ Proto-Berber สระเสียงสั้น / a /, / i /, / u / และสระเสียงยาว / aa /, / ii /, / uu /, / ee / จะถูกสร้างขึ้นใหม่ในขณะที่ / oo / อาจไม่ได้อยู่ใน Protolanguage. [29]

เกี่ยวกับโครงสร้างพยางค์ทูอาเร็กอนุญาตให้ใช้เฉพาะ V, VC, CV, CVC แต่ภาษาถิ่นทางเหนือจำนวนมากอาจมีกลุ่มพยัญชนะที่ซับซ้อนกว่าเช่นกัน สำเนียงดังกล่าวยังอยู่ในระหว่างการวิจัยเนื่องจากการวิเคราะห์โดยละเอียดเพียงอย่างเดียวคือการเสนอโดย Heath 2005 สำหรับ Tuareg [30] [31]

สัณฐานของเบอร์เบอร์เป็นfusionalซึ่งสะท้อนให้เห็นโดยเฉพาะอย่างยิ่งในการใช้งานบ่อยของapophony ฐานเป็นรากซึ่งประกอบด้วยลำดับส่วนใหญ่เป็นสามพยัญชนะน้อยหนึ่งสองหรือสี่ตัว ประกอบด้วยข้อมูลคำศัพท์เฉพาะในขณะที่ข้อมูลทางไวยากรณ์มีให้ในระดับที่สำคัญโดยการเปล่งเสียงของพวกเขา

สัณฐานวิทยาที่กำหนด

คำนามเบอร์เบอร์แยกความแตกต่างระหว่างเพศทางไวยากรณ์ของผู้ชายและเพศหญิงและตัวเลขทางไวยากรณ์ที่เป็นเอกพจน์และพหูพจน์ ในทำนองเดียวกันกับระบบกรณีของภาษาอื่น ๆ นามเบอร์เบอร์มีสองสถานะที่เรียกว่า: Absolutus สถานะและannexus สถานะ บางครั้งเรียกอีกอย่างว่า 'กรณีกล่าวหา' (หรือ 'กรณีที่สมบูรณ์') และ 'กรณีที่เป็นนาม' ตามลำดับ [32]จำนวนเพศและสถานะถูกทำเครื่องหมายในคำนามส่วนใหญ่โดยคำนำหน้าซึ่งมีรูปแบบต่อไปนี้ในKabyle :

  ผู้ชาย ของผู้หญิง
เอกพจน์ พหูพจน์ เอกพจน์ พหูพจน์
สถานะ Absolutus -ฉัน -ตา -ti -
การผนวกสถานะ - - - -

สถานะ Absolutus ใช้เป็นรูปแบบการอ้างอิงและแยกหัวข้อเช่นเดียวกับวัตถุโดยตรงซึ่งค่อนข้างคล้ายกับกรณีที่สมบูรณ์ของภาษาอื่น ๆ การผนวกสถานะใช้เป็นหัวเรื่องของประโยคคำพูดและเป็นวัตถุของคำบุพบท (สำหรับข้อมูลเพิ่มเติมโปรดดูที่หัวข้อไวยากรณ์) ประเภทของระบบนี้บางครั้งเรียกว่าเป็นประโยคที่ถูกทำเครื่องหมายระบบ [32]มันเป็นปัจจุบันมากที่สุดในภาษาพื้นเมืองแม้ว่าบางพันธุ์ต่อพ่วง ( อีสเทิร์นเบอร์เบอร์ , เวสเทิร์เบอร์เบอร์บางZenatiภาษา) ได้หายไปเมื่อเร็ว ๆ นี้ประโยคและจึงแตกต่างสถานะ [33]ความสัมพันธ์เชิงคุณลักษณะระหว่างวลีคำนามจะแสดงด้วยบุพบท '' n '' (Kabyle :) afus n wə-rgaz “ มือของมนุษย์” Nมักใช้กับสรรพนามส่วนตัวเช่นกัน: akal-n-sən “ your land”

ผู้หญิงสามารถระบุเพิ่มเติมได้ด้วยคำต่อท้าย't : Shilha a-ɣyul “ ลา” - ta-ɣyul-t “ she-donkey” รูปพหูพจน์มีความเป็นไปได้เพิ่มเติมในการแสดงออก นอกจากคำต่อท้าย - ăn / - ən (Kabyle a-rgaz “ man” - i-rgaz-ən “ men”) apophony ก็มีบทบาทเช่นกัน สระสุดท้ายของคำจะเปลี่ยนเป็น aตัวแรกบางครั้งเป็นu (Kabyle a-ɣɣul “ donkey” (เอกพจน์) - i-ɣɣal “ donkey” (พหูพจน์)) [34]

สัณฐานวิทยา

สรรพนามของเบอร์เบอร์สามารถแบ่งออกเป็นสองกลุ่มหลัก: รูปแบบฟรีและclitics , หลังถูกต่อไปจำแนกตามฟังก์ชั่นประโยคของพวกเขา ตัวอย่างรูปแบบต่อไปนี้นำมาจาก Tahaggart ซึ่งเป็นภาษาถิ่นของ Tuareg โดยเฉพาะอย่างยิ่งพหูพจน์ของคำสรรพนามสมบูรณาญาสิทธิราชย์อาจมีความแตกต่างกันมากในภาษาอื่น ๆ : [35]

  สัมบูรณ์ วัตถุโดยตรง วัตถุทางอ้อม เป็นเจ้าของ / บุพบท
เอกพจน์
1năkk , năkkunan- ผม- ผม- ผม
2 ม.kay , kayunan- เรือคายัค- อลาสกา- (i) k
2 ฉ.kəm , kəmunan- kăm- - (i) ม
3 ม.ənta- เสื้อ- เป็น- (i) s
3 ฉ.əntat- tăt- เป็น- (i) s
พหูพจน์ 1 ม.năkkăniḍ- anăɣ- anăɣ- (i) năɣ
1 ฉ.năkkănătiḍ- anăɣ- anăɣ- (i) năɣ
2 ม.คาวานิช- kawăn- แย่จัง- (i) wăn
2 ฉ.kămăntiḍ- kămăt- akmăt- (ผม) กม
3 ม.əntəniḍ- tăn- asăn- (i) săn
3 ฉ.əntənətiḍ- tănăt- asnăt- (i) snăt

คำสรรพนามสัมบูรณ์ถูกใช้อย่างเด่นชัดและเกิดขึ้นโดยเฉพาะอนุประโยคเริ่มต้น คำสรรพนามของวัตถุปรากฏเป็น clitics ในเชิงซ้อนทางวาจา (ดูด้านล่าง) นอกเหนือจากวัตถุ (เช่น Kabyle: iuɣa-t "เขานำเขามา") พวกเขาสามารถแสดงเรื่องของเพรดิเคตอัตถิภาวนิยม (Kabyle: hat-t "he is here") และคำคุณศัพท์บางคำเช่น 'be good' และ 'be bad '(Kabyle: d ir-it wəɣru-agi , "ขนมปังนี้ไม่ดี") [36]สิ่งนี้พร้อมกับการใช้คำนามในสถานะที่สมบูรณ์ในโครงสร้างเดียวกัน (Tamazight: hak argaz "here is the man") [36]ได้รับการอธิบายโดยนักภาษาศาสตร์บางคนว่าเป็นองค์ประกอบของการจัดแนว Split-Sและ จะพบได้ในทุกภาษาเบอร์เบอร์ยกเว้นบางแห่งตะวันออกเบอร์เบอร์ [37]คำสรรพนาม“ บุพบท” ต่อท้ายคำบุพบทเป็นวัตถุ: ɣur-i “ กับฉัน” อาจเกิดขึ้นได้โดยมีข้อ จำกัด บางประการเป็นคำสรรพนามแสดงความเป็นเจ้าของต่อท้ายเช่น Tuareg ma-s “ แม่ของเขา / เธอ” Kabyle aḫḫam - คือ “ บ้านของเขา / เธอ” อย่างไรก็ตามส่วนใหญ่จะเชื่อมต่อกัน - เช่นเดียวกับคำนาม - โดยใช้คำบุพบทn , cf Kabyle akal-n-sən “ ดินแดนของพวกเขา”

สัณฐานทางวาจา

การสร้างลำต้น

จากรากวาจาซึ่งส่วนใหญ่ประกอบด้วยสองหรือสามพยัญชนะที่แตกต่างกันลำต้นจะได้รับในมือข้างหนึ่งเพื่อวัตถุประสงค์ของการผันและอื่น ๆ สำหรับมา ภาษาเบอร์เบอร์ส่วนใหญ่มีสี่ก้านซึ่งแสดงถึงแง่มุมที่แตกต่างกัน:

  • นักบำบัด
  • aorist เข้มข้น (มีความหมายบ่อยและซ้ำซ้อน ) [38]
  • สมบูรณ์แบบ
  • สมบูรณ์เชิงลบ (รูปแบบเชิงลบของความสมบูรณ์แบบ)

ในภาษาถิ่นที่แตกต่างกันของ Tuareg มีลำต้นมากกว่าซึ่งมีจำนวนแตกต่างกันไปตามภาษาถิ่น สองลำต้นต่อไปนี้มีอยู่ใน Tuareg ทุกรูปแบบ:

  • ผลลัพธ์ที่สมบูรณ์แบบ (แสดงผลลัพธ์ของการกระทำที่ผ่านมา)
  • aorist เชิงลบเชิงลบ (รูปแบบเชิงลบของ aorist เข้มข้น)

ลำต้นส่วนใหญ่เกิดจาก apophony เท่านั้นดังที่แสดงโดยตัวอย่างต่อไปนี้จาก Shawiya: [39]

ออริส สมบูรณ์แบบ (ยืนยัน) สมบูรณ์แบบ (เชิงลบ) นักทฤษฎีเร่งรัด ความหมาย
əkrəzəkrəzəkrizkərrəz"งาน"
gəʿmərgəʿmərgəʿmərtt-gəʿmar“ เป็นใหญ่”
əffəɣəffəɣəffiɣt-əffəɣ"ออกไป"
agəmอุกอูกิมtt-agəm“ วาด (น้ำ)”
ənsnsi / -ansitt-nus"ค้างคืน"
bni / -abni / -abni / -abənni / -a"สร้าง"
ililli / -allitt-ili“ เป็น”

ในบางคำกริยาการสลับเสียงสระเกิดขึ้นในลักษณะเดียวกัน: uf i -ɣ“ ฉันพบ“ ข้าง y-uf a “ เขาพบ” นอกเหนือจากนั้นภาษาเบอร์เบอร์ยังมีระบบการสืบเชื้อสายมาจากคำพูดที่สืบทอดมาจากภาษาโปรโต - แอฟโฟรเซียติกซึ่งส่วนใหญ่ใช้งานกับคำติด (ตัวอย่างจาก Tuareg): [40]

คลาสการก่อตัว ฐานคำ
(Aorist)
อนุพันธ์
ออริส สมบูรณ์แบบในเชิงบวก นักทฤษฎีเร่งรัด ความหมาย
สาเหตุด้วย s-əlməd “ เข้าใจ”s-əlməd əss-əlmăd s-almad "แจ้ง"
เฉยๆกับ t-ərməs “ ใช้เวลา”ətt-ărmăs ətt-ərmăs t-ermas ” ถูกถ่าย”
กลางกับม.ədəd “ กัด”ămm-ădăd əmm-ədăd t-am-ădad “ ถูกกัด”
ซึ่งกันและกันกับ nm-หรือ "โทร"ənm-əɣər ănm-ăɣra t-inm-əɣri "โทรหากัน"

ผัน

การผันคำกริยาเกิดขึ้นโดยส่วนใหญ่ผ่านคำนำหน้าส่วนบุคคลซึ่งบางส่วนเสริมด้วยคำต่อท้าย คำกริยาส่วนบุคคลจะเหมือนกันสำหรับทุกส่วนของคำกริยา - ลักษณะที่แตกต่างกันโดยเฉพาะด้วยก้านคำกริยา การผันคำกริยาของรากศัพท์ของəkkəs “ remove” ใน Tuareg มีดังต่อไปนี้: [41]

  เอกพจน์ พหูพจน์
1.əkkəs-ăɣn-əkkəs
2. ม.t-əkkəs-ădt-əkkəs-ăm
2. ฉ.t-əkkəs-ădt-əkkəs-măt
3. ม.əkkəsəkkəs-ăn
3. ฉ.t-əkkəsəkkəs-năt

ใน Kabyle และ Tuareg คำกริยาที่สมบูรณ์แบบที่แสดงถึงคุณภาพจะผันเข้ากับคำต่อท้าย:

  Kabyle
məqqər-
“ ใหญ่” [42]
Tuareg
kăwal-
“ เป็นคนดำ” [43]
เอกพจน์ 1. məqqr-əɣ kăwal-ăɣ
2. məqqr-əḍ kăwal-ăd
3. ม. mqqər kăwal
3. ฉ. məqqr-ət
พหูพจน์ 1. məqqr-มัน ไม่มีรูปแบบ
2. ม. kăwal-ăm
2. ฉ. kăwal-măt
3. ม. kăwal-ăn
3. ฉ. kăwal-năt

ด้วยวิธีการพูดก่อนหรือหลังคำพูดสามารถแสดงความแตกต่างทางโลกหรือกิริยาได้มากขึ้น (ตัวอย่างจาก Shilha): [44]

  • นำเสนอด้วยar : ur-ar-yafไม่ใช่ปัจจุบัน - เขาพบว่า "เขาไม่พบ"
  • สมบูรณ์แบบด้วยəlli : ríɣ-əlli “ ฉันต้องการ”

ความจำเป็นสอดคล้องเป็นเอกพจน์กับคำกริยาของ aorist ดังนั้นจึงทำหน้าที่เป็นรูปแบบการอ้างอิงของคำกริยา: əkkəs “ remove” (Tuareg) นอกจากนี้ยังสามารถสร้างความจำเป็นของลำต้นที่เข้มข้นได้ ในพหูพจน์ความจำเป็นจะมีคำต่อท้ายซึ่งสอดคล้องกับเพศของผู้รับ: əkkəs-ăt “ remove” (ผู้ชาย), əkkəs-măt “ remove” (ผู้หญิง) ผู้มีส่วนร่วมที่ใช้งานสามารถเกิดขึ้นได้จากหลายแง่มุมและบางส่วนเบี่ยงเบนไปทางจำนวนและเพศ นี่คือความสำเร็จส่วนใหญ่เนื่องจากรูปแบบการผันคำกริยาของบุคคลที่สามนั้นมีคำต่อท้าย; ในทูอาเร็กมีเครื่องหมายอะโพโฟนิกเพิ่มเติมเกิดขึ้น คำกริยาถูกใช้ในประโยคสัมพัทธ์ซึ่งหัวเรื่องเหมือนกันกับคำนำหน้าภายนอก: Kabyle ikšəmwərgaz “ ชายคนนั้นได้ป้อน“ (อนุประโยคกริยาปกติ)> argaz ikšəm-ən “ คนที่เข้ามา” (อนุประโยคสัมพัทธ์)

คำนาม Deverbal

คำนาม Deverbal สามารถเกิดขึ้นได้จากการซ้อนทับของสระอนุกรมบนรากพยัญชนะดังที่แสดงโดยตัวอย่างต่อไปนี้จาก Tuareg:

  • əddăh "ปอนด์" - t-idhăw-t "ตำ"
  • əggəš “ ป้อน“ - ugəš “ เข้า“
  • sarad "ล้าง" - asirəd "ซักผ้า"
  • ibhaw "เป็นสีเทา" - abhaw "สีเทา"
  • durhən "ต้องการ" - derhan "ความปรารถนา"

คำนำหน้ายังสามารถมีส่วนร่วมในการสร้างคำนาม deverbal คำนำหน้าam- , em-เกิดขึ้นบ่อยมากกับฟังก์ชันนั้น:

  • em-ăsăww “ นักดื่ม; แหล่ง“ - əsəw “ ดื่ม”
  • am-idi "เพื่อน" - idaw "มาพร้อมกับ"
  • em-ăls "เสื้อผ้า" - əls "สวมใส่ (เสื้อผ้า)"

ตัวเลข

ภาษาเบอร์เบอร์ทางตอนเหนือสมัยใหม่ส่วนใหญ่ใช้ตัวเลขที่ยืมมาจากภาษาอาหรับในขณะที่ภาษาเบอร์เบอร์เดิมจะถูกแทนที่ ในชิลฮามีดังนี้: [45]

"หนึ่ง"ยัน
"สอง"บาป
"สาม"kraḍ
“ สี่”kuẓ
"ห้า"เซมมัส
"หก"sḍis
“ เจ็ด”สา
"แปด"แทม
"เก้า"tẓza
"สิบ"mraw

พวกเขาเห็นด้วยกับเพศก่อนวัย; รูปแบบของผู้หญิงมาพร้อมกับคำต่อท้าย - t : ya-t "one (fem.)", sn-at "two (fem.)", smmus-t "five (fem.)" มีการเบี่ยงเบนจากระบบนั้นในภาษาเบอร์เบอร์ที่แตกต่างกัน ระบบที่สำคัญที่สุดคือระบบตามตัวเลข“ ห้า” ของเช่น Nafusi: ufəs “ hand; ห้า ", ufəs d sən " มือและสอง "=" เจ็ด ", okkos n ifəssən " สี่มือ "=" ยี่สิบ ". [46]

ประโยควาจา

ลำดับคำ

ข้อที่มีกริยาเป็นคำกริยารูป จำกัด มักจะมีคำสั่งกริยา - เรื่อง - วัตถุ (VSO): [47]

(1) fki-ɣ lflus ไอ - เออร์กาซ
  ฉันไห้ เงิน to-man
(สถานะผนวก)
  “ ฉันให้เงินกับชายคนนั้น”
(2) ad-i-ddu เออร์กัซ ɣr-suq
  เขาจะไป ผู้ชาย ตลาด
  “ ผู้ชายคนนั้นจะไปตลาด”

องค์ประกอบทั้งหมดนอกเหนือจากเพรดิเคตสามารถวางไว้ที่จุดเริ่มต้นของประโยคเป็นหัวข้อได้ ในกรณีเช่นนี้พวกเขาจะแสดงในประโยคโดยใช้คำสรรพนามที่เรียกต่อ ในตำแหน่งที่มีธีมคำนามอยู่ในสถานะสมบูรณ์และคำสรรพนามส่วนบุคคลอยู่ในรูปแบบสัมบูรณ์:

(3) Argaz fki-ɣ-as lflus
  ชาย ฉันให้เขา เงิน
  “ ฉันให้เงินแก่ชายคนนั้น”

ถ้อยคำทางวาจา

ก่อนหรือหลังคำกริยาผันคำกริยาอาจเกิดขึ้นได้ สัณฐานดังต่อไปนี้สามารถเกิดขึ้นได้:

  • อนุภาคลบwăr , wər , ur (ขึ้นอยู่กับภาษา)
  • aspectual หรือกิริยาที่แตกต่างกันเช่นอนุภาคโฆษณา , (ขึ้นอยู่กับภาษา)
  • คำสรรพนามของวัตถุในคำสั่งสรรพนามวัตถุทางอ้อม - คำสรรพนามวัตถุโดยตรง
  • สัณฐานระยะทาง

สัณฐานทิศทางdและnแสดงถึงคุณลักษณะพิเศษของเบอร์เบอร์ ในขณะที่dแสดงความใกล้ชิดหรือทิศทางไปยังลำโพง ( ช่องระบายอากาศ ) nหมายถึงระยะทางหรือการเคลื่อนที่ที่อยู่ห่างจากลำโพง

ตัวอย่างของคำพูดเชิงซ้อนจาก Tuareg: [48]

(4) โรงแรมasnăt
 กริยาวัตถุทางอ้อม
 เขาบอกพวกเขา (fem.)
 “ เขาบอกพวกเขา”
(5) โฆษณาเช่นănn-ăɣ
 เครื่องหมายในอนาคตวัตถุทางอ้อมกริยา
 (Futur)ให้เขาฉันพูด
 "ฉันจะบอกเขา"
(6) โอซาสวัสดีdd
 กริยาวัตถุทางอ้อมสัณฐานระยะทาง
 เขามาแล้วถึงฉันที่นี่
 “ เขามาหาฉัน”
(7) สงครามสวัสดีtti-ŋɣa
 การปฏิเสธวัตถุทางอ้อมวัตถุโดยตรงกริยา
 ไม่ถึงฉันเขาเขาฆ๋า
 “ เขาไม่ได้ฆ่าเขาเพื่อฉัน”

ประโยคที่กำหนด

นามและวลีบุพบทสามารถสร้างภาคแสดงของอนุประโยคในภาษาเบอร์เบอร์เช่น (Tamazight) ism-ns Muha “ ชื่อของเขาคือ Muha”, (Kabyle) ɣur-i lbhaim “ กับฉันคือปศุสัตว์” =“ ฉันมีปศุสัตว์” . อย่างไรก็ตามในบางภาษาต้องใช้ copula d : Kabyle ntta d aqbaili “ เขาคือ Kabyle” ในประโยคเล็กน้อยหัวเรื่องก็อยู่ในสถานะสมบูรณ์เช่นกัน

เหนือสิ่งอื่นใดในด้านของศัพท์พื้นฐานภาษาเบอร์เบอร์มีความคล้ายคลึงกันมาก อย่างไรก็ตามโดยเฉพาะอย่างยิ่งคำศัพท์ที่เกี่ยวข้องกับครัวเรือนในชนเผ่าที่อยู่ประจำนั้นแตกต่างจากคำที่พบในชนเผ่าเร่ร่อนในขณะที่ Tahaggart มีการกำหนดชนิดของต้นปาล์มเพียงสองหรือสามคำภาษาอื่น ๆ อาจมีคำที่คล้ายกันมากถึง 200 คำ [49]ตรงกันข้าม Tahaggart มีคำศัพท์มากมายสำหรับคำอธิบายเกี่ยวกับอูฐ [50]เหนือภาษาเบอร์เบอร์ทางตอนเหนือทั้งหมดได้แทนที่ส่วนสำคัญของคำศัพท์ที่สืบทอดมาด้วยคำยืมภาษาอาหรับ ในแง่หนึ่งคำและสำนวนที่เกี่ยวข้องกับศาสนาอิสลามถูกยืมมาเช่น Shilha bismillah "ในนามของอัลลอฮ์ " <คลาสสิกอาหรับbi-smi-llāhi , Tuareg ta-mejjīda "มัสยิด" (อาหรับmasǧid ); ที่อื่น ๆ เบอร์เบอร์นำมาใช้แนวคิดทางวัฒนธรรมเช่นเบิลssuq “ตลาด” มาจากภาษาอาหรับเป็น-Suq , tamdint “เมือง” <อาหรับMadina แม้แต่สำนวนต่างๆเช่นคำทักทายภาษาอาหรับเช่น - salāmuʿalaikum “ สันติสุขจงมีแด่คุณ!” (Tuareg salāmuɣlīkum ) [51]ภาษาเบอร์เบอร์มักจะมีการกำหนดภาษาเบอร์เบอร์เดิมนอกเหนือจากคำยืมภาษาอาหรับ ตัวอย่างเช่นทั้งคำที่สืบทอดมาataramและคำยืมlɣərb (ภาษาอาหรับอัล - อาร์บ ) อยู่ร่วมกันใน Kabyle ในช่วงไม่กี่ครั้งที่ผ่านมาภาษายุโรปก็มีอิทธิพลต่อภาษาเบอร์เบอร์เช่นกันดังนั้นจึงมีการนำคำเช่น "อินเทอร์เน็ต" มาใช้ (Kabyle intərnət [52] )

จำนวนประชากรที่แน่นอนของผู้พูดภาษาเบอร์เบอร์นั้นยากที่จะตรวจสอบได้เนื่องจากประเทศในแอฟริกาเหนือส่วนใหญ่ไม่ได้บันทึกข้อมูลภาษาในการสำรวจสำมะโนประชากรของตน ชาติพันธุ์วิทยาเป็นจุดเริ่มต้นทางวิชาการที่เป็นประโยชน์ อย่างไรก็ตามการอ้างอิงทางบรรณานุกรมนั้นไม่เพียงพอมากและให้คะแนนความถูกต้องของตัวเองที่ BC สำหรับพื้นที่เท่านั้น การสำรวจสำมะโนประชากรในยุคอาณานิคมในช่วงต้นอาจให้ข้อมูลที่เป็นเอกสารดีกว่าสำหรับบางประเทศ อย่างไรก็ตามสิ่งเหล่านี้ก็ล้าสมัยไปมากเช่นกัน

มีตัวเลขสำมะโนประชากรไม่กี่แห่ง; ทุกประเทศ (รวมแอลจีเรียและโมร็อกโก) ไม่นับภาษาเบอร์เบอร์ การสำรวจสำมะโนประชากรของไนเจอร์ในปี 1972 รายงานว่า Tuareg เป็นภาษาอื่นโดยมีผู้พูด 127,000 คน จำนวนประชากรที่เปลี่ยนแปลงไปในที่ตั้งและจำนวนผลกระทบจากการขยายตัวของเมืองและการศึกษาในภาษาอื่น ๆ ฯลฯ ทำให้ประมาณการได้ยาก ในปีพ. ศ. 2495 André Basset (LLB.4) ประมาณจำนวน Berberophones ที่ 5,500,000 ระหว่างปีพ. ศ. 2511 ถึง พ.ศ. 2521 ประมาณการอยู่ระหว่างแปดถึงสิบสามล้าน (ตามรายงานของกาแลนด์, LELB 56, หน้า 107, 123-25); Voegelin และ Voegelin (1977, p.297) เรียกการประมาณแบบอนุรักษ์นิยมล้านแปด ในปี 2549 Salem Chakerคาดว่าประชากร Berberophone ของ Kabylie และกลุ่มโมร็อกโกทั้งสามกลุ่มมีจำนวนมากกว่าหนึ่งล้านคน และในแอลจีเรีย 9,650,000 คนหรือหนึ่งในห้าชาวแอลจีเรียพูดภาษาเบอร์เบอร์ (Chaker 1984, pp. 8–9) [53]
เปอร์เซ็นต์ของผู้พูดภาษาเบอร์เบอร์ในโมร็อกโกในการสำรวจสำมะโนประชากร พ.ศ. 2547 [54]
แผนที่ของพื้นที่ที่พูดภาษาเบอร์เบอร์ในโมร็อกโก
  • โมร็อกโก : ในปี 1952 André Basset ("La langue berbère", Handbook of African Languages , Part I, Oxford) ประมาณว่า "ประชากรส่วนใหญ่" ของโมร็อกโกพูดภาษาเบอร์เบอร์ การสำรวจสำมะโนประชากรปี 1960 อ้างว่า 34 เปอร์เซ็นต์ของชาวโมร็อกโกพูดภาษาเบอร์เบอร์รวมถึงคนสองคนสามคนและคนสี่คน [ ต้องการอ้างอิง ]ในปี 2000 Karl Prasseอ้างถึง "มากกว่าหนึ่งในสาม" ในการสัมภาษณ์โดย Brahim Karada ที่ Tawalt.com [ ต้องการอ้างอิง ]ประมาณการปี 2550 ระบุจำนวนลำโพง Amazigh ในโมร็อกโกไว้ที่ 7.5 ล้านคน [55]ตามEthnologue (โดยหักจากตัวเลขภาษาอาหรับของโมร็อกโก) ประชากรที่พูดภาษาเบอร์เบอร์น่าจะอยู่ที่ประมาณ 35 เปอร์เซ็นต์หรือประมาณ 10.5 ล้านคน [56]อย่างไรก็ตามตัวเลขที่ให้สำหรับแต่ละภาษาเพิ่มขึ้นเพียง 7.5 ล้านคนโดยแบ่งออกเป็นสามภาษา:
    • Riffian : 3 ล้าน[57]
    • Shilha : 8 ล้าน[58]
    • Central Atlas Tamazight : 4-5 ล้าน[59]

การสำรวจที่รวมอยู่ในการสำรวจสำมะโนประชากรของโมร็อกโกอย่างเป็นทางการในปี 2547และตีพิมพ์โดยหนังสือพิมพ์โมร็อกโกหลายฉบับให้ตัวเลขดังต่อไปนี้ 34 เปอร์เซ็นต์ของผู้คนในชนบทพูดภาษาเบอร์เบอร์และ 21 เปอร์เซ็นต์ในเขตเมืองทำ; ค่าเฉลี่ยของประเทศจะอยู่ที่ 28.4 เปอร์เซ็นต์หรือ 8.52 ล้านคน [60]อย่างไรก็ตามเป็นไปได้ว่าแบบสำรวจขอภาษา "ที่ใช้ในชีวิตประจำวัน" [61]ซึ่งจะส่งผลให้ตัวเลขต่ำกว่าเจ้าของภาษาเนื่องจากภาษาไม่ได้รับการยอมรับเพื่อจุดประสงค์ทางการและชาวเบอร์เบอร์จำนวนมาก ผู้ที่อาศัยอยู่ในพื้นที่ที่พูดภาษาดาริจา - อาหรับไม่สามารถใช้ภาษาเบอร์เบอร์เป็นภาษาในการทำงานได้ในสภาพแวดล้อมการทำงานบางอย่างเช่นโรงเรียนและการบริหาร นอกจากนี้การใช้ภาษาเบอร์เบอร์เป็นภาษาสื่อสารในสถาบันของรัฐมักจะขมวดคิ้วหรือแม้กระทั่งการเยาะเย้ยว่าเป็น "คำพูดของชาวนา" จนกระทั่งเมื่อไม่นานมานี้ซึ่งอาจส่งผลกระทบต่อผลการสำรวจ

การเพิ่มจำนวนประชากร (ตามการสำรวจสำมะโนประชากรอย่างเป็นทางการของปี 2004) ของภูมิภาคที่พูดภาษาเบอร์เบอร์ดังที่แสดงในแผนที่ 1973 จากCIAส่งผลให้มีผู้พูดอย่างน้อย 10 ล้านคนโดยไม่นับรวมประชากรชาวเบอร์เบอร์จำนวนมากที่อาศัยอยู่นอกภูมิภาคเหล่านี้ในพื้นที่ที่ใหญ่กว่า เมือง. [ ต้องการอ้างอิง ] [ ต้องการอ้างอิง ]โมฮาเหม็ดชาฟินักภาษาศาสตร์ ชาวโมร็อกโกอ้าง[ คำพังพอน ]ว่า 80 เปอร์เซ็นต์ของชาวโมร็อกโกเป็นชาวเบอร์เบอร์ [ ต้องการอ้างอิง ]อย่างไรก็ตามยังไม่ชัดเจนว่าเขาหมายถึง "ผู้พูดภาษาเบอร์เบอร์" หรือ "คนเชื้อสายเบอร์เบอร์" [ ต้องการอ้างอิง ]

การแบ่งภาษาโมร็อกโกเบอร์เบอร์ออกเป็นสามกลุ่มตามที่ใช้โดย Ethnologue เป็นเรื่องปกติในสิ่งพิมพ์ทางภาษา แต่มีความซับซ้อนอย่างมีนัยสำคัญโดยมีความแตกต่างในท้องถิ่น: Shilha แบ่งออกเป็น Shilha ของหุบเขาDraa River , Tasusit (ภาษาของSouss ) และภาษาภูเขาอื่น ๆ อีกมากมาย ยิ่งไปกว่านั้นขอบเขตทางภาษายังเบลอจนไม่สามารถอธิบายภาษาบางภาษาได้อย่างถูกต้องว่าเป็น Central Morocco Tamazight (พูดในพื้นที่Atlasกลางและตะวันออก) หรือ Shilha

  • แอลจีเรีย : ในปี 1906 ประชากรทั้งหมดที่พูดภาษาเบอร์เบอร์ในแอลจีเรีย (ไม่รวมภูมิภาคซาฮาราที่มีประชากรเบาบาง) อยู่ที่ 1,305,730 จาก 4,447,149 นั่นคือ 29 เปอร์เซ็นต์
    ภาษาKabyleและ Shawiyaในภาคกลาง - ตะวันออกของแอลจีเรีย
    (Doutté & Gautier, Enquête sur la dission de la langue berbère en Algérie, faite par l'ordre de M. le Gouverneur Général , Alger 1913. ) อย่างไรก็ตามการสำรวจสำมะโนประชากรปี 1911 พบผู้พูด 1,084,702 คนจาก 4,740,526 คือร้อยละ 23; Douttéและโกติเยร์ขอแนะนำว่านี้เป็นผลมาจากการนับร้ายแรงของShawiyaในพื้นที่ของการแพร่หลายทวิ แนวโน้มก็สังเกตเห็นกลุ่มเบอร์เบอร์ล้อมรอบด้วยภาษาอาหรับ (เช่นในเมืองของBlida ) เพื่อนำมาใช้ภาษาอาหรับในขณะที่ลำโพงอาหรับล้อมรอบด้วยเบอร์เบอร์ (ในขณะที่ซิกอู Meddour ใกล้เมืองของTizi Ouzou ) มีแนวโน้มที่จะนำมาใช้เบอร์เบอร์ ในปีพ. ศ. 2495 André Basset คาดว่าประมาณหนึ่งในสามของประชากรแอลจีเรียพูดภาษาเบอร์เบอร์ ตามที่นักประวัติศาสตร์ Charles-Robert Ageron ในปีพ. ศ. 2429 แอลจีเรียมีผู้พูดภาษาเบอร์เบอร์ประมาณ 1.2 ล้านคนและผู้พูดภาษาอาหรับ 1.1 ล้านคน การสำรวจสำมะโนประชากรของแอลจีเรียในปี 2509 พบว่า 2,297,997 คนจากชาวแอลจีเรีย 12,096,347 คนหรือร้อยละ 19 พูดว่า "เบอร์เบอร์" ในปี 1980 Salem Chaker คาดการณ์ว่า "ในแอลจีเรีย 3,650,000 คนหรือหนึ่งในห้าชาวแอลจีเรียพูดภาษาเบอร์เบอร์" (Chaker 1984, pp. 8–9) จากข้อมูลของ Ethnologue [62]การประมาณการล่าสุดรวมถึง 14 เปอร์เซ็นต์ (ซึ่งสอดคล้องกับตัวเลขทั้งหมดที่ให้สำหรับภาษาเบอร์เบอร์แต่ละภาษารวมกัน 4 ล้าน) และ (โดยการหักจากตัวเลขแอลจีเรียอาหรับ) 29 เปอร์เซ็นต์ (Hunter 1996) สิ่งเหล่านี้ส่วนใหญ่คิดเป็นสามภาษา (เปอร์เซ็นต์ตามข้อมูลประชากรในอดีตจากวันที่ที่เหมาะสม): [63]
ภาษา Shenwaทางตะวันตกตอนกลางของแอลจีเรีย
  • Kabyle : 2,540,000 หรือ 9 เปอร์เซ็นต์ (Ethnologue, 1995); 6,000,000 หรือ 20 เปอร์เซ็นต์ (Ethnologue, 1998) ส่วนใหญ่อยู่ในแอลเจียร์ , Béjaïa , Tizi Ouzou , Bouira , SétifและBoumerdès
  • Shawiya : ~ 2 ล้านบาทหรือร้อยละ 8.5 ของประชากร ณ ปี 2005 [64]ส่วนใหญ่ในBatna , เคนเชลา , Sétif, Souk Ahras , Oum El BouaghiและTebessa
  • Shenwa : 56,300 ลำโพงตามการประมาณการในดาหราช่วงภูมิภาคอย่างแม่นยำมากขึ้นภูเขา Chenouaตะวันตกของแอลเจียร์ในจังหวัดของTipaza , ChlefและAïn Defla สองภาษาหลัก: Beni Menacer ทางตะวันตกและทางใต้ของพื้นที่ Mount Chenoua และในพื้นที่ Mount Chenoua ซึ่งมีผู้พูด 55,250 คน [ ต้องการอ้างอิง ]
กลุ่มที่สี่แม้จะมีประชากรน้อยมาก แต่ก็มีส่วนสำคัญในพื้นที่ส่วนใหญ่ที่มีการพูดภาษาเบอร์เบอร์:
  • Tuareg : 25,000 คนในแอลจีเรีย (Ethnologue, 1987) ส่วนใหญ่อยู่ในเทือกเขา Hoggarของซาฮารา ทูอาเร็กส่วนใหญ่อาศัยอยู่ในมาลีและไนเจอร์ (ดูด้านล่าง)

ภาษาเบอร์เบอร์อื่น ๆ ที่พูดในประเทศแอลจีเรียรวม: ไซต์ของBlidaภาษาของBeni SnoussและBeni Boussaidหมู่บ้านในจังหวัดของTlemcenที่Matmata พื้นเมืองพูดในOuarsenisภูมิภาคที่ภาษา Mozabiteพูดในภูมิภาคของจังหวัด Mzab ที่ และภาษาของโอเอซิสOuargla

  • ตูนิเซีย : Basset (1952) ประมาณ 1 เปอร์เซ็นต์เช่นเดียวกับ Penchoen (1968) ตามที่คมีเพียง 26,000 ลำโพง (1998) ของภาษาพื้นเมืองเรียกว่า " Djerbi " แต่ที่ Tunisians เรียกว่า "Shelha" ในตูนิเซียทั้งหมดในภาคใต้รอบDjerbaและMatmata ยิ่งวงล้อมของSenedทางทิศเหนือไม่พูดภาษาเบอร์เบอร์อีกต่อไป สิ่งนี้จะทำให้ 0.3 เปอร์เซ็นต์ของประชากร [ ต้องการอ้างอิง ] Chenini ยังเป็นหนึ่งในหมู่บ้านที่พูดภาษาเบอร์เบอร์ที่หายากในตูนิเซีย [65]
  • ลิเบีย : ตาม Ethnologue (โดยการหักจากตัวเลขอาหรับลิเบียและอียิปต์อาหรับรวมกัน) ประชากรที่ไม่ได้พูดภาษาอาหรับซึ่งส่วนใหญ่จะเป็นชาวเบอร์เบอร์มีค่าประมาณ 4 เปอร์เซ็นต์ (1991, 1996) อย่างไรก็ตามตัวเลขแต่ละภาษาให้เพิ่มมากถึง 162,000 นั่นคือประมาณ 3 เปอร์เซ็นต์ ส่วนใหญ่คิดเป็นภาษา:
    • Nafusiในเทือกเขา NafusaและZuwara BerberในเมืองZuwarahในภูมิภาคTripolitania : 184,000 คน [66]
    • ภาษา Tahaggart (Tamahaq)ของสาขา TuaregของเมืองGhat : 17,000 (Johnstone 1993)
  • อียิปต์ : โอเอซิสของSiwaใกล้ชายแดนลิเบียพูดภาษาเบอร์เบอร์ ตาม Ethnologue มีผู้พูด 5,000 คนที่นั่น (1995) ประชากรในปี 1907 คือ 3,884 คน (อ้างอิงจากสารานุกรมบริแทนนิกาปี 1911 )
  • มอริเตเนีย : ตาม Ethnologue มีผู้พูดเพียง 200 ถึง 300 คนของZenaga (1998) นอกจากนี้ยังกล่าวถึงTamasheqแต่ไม่ได้ระบุตัวเลขประชากรไว้ ส่วนใหญ่ที่ไม่ใช่อาหรับลำโพงในประเทศมอริเตเนียพูดภาษาไนเจอร์คองโก
  • มาลี : ชาติพันธุ์วิทยานับ 440,000 Tuareg (1991) พูด:
ทามาเชค : 250,000
ทามาจ็อก : 190,000
  • ไนเจอร์ : ชาติพันธุ์วิทยานับ 720,000 Tuareg (1998) พูด:
Tawallamat Tamajaq : 450,000
Tayart Tamajeq : 250,000
ทามาฮาค : 20,000
  • บูร์กินาฟาโซ : ชาติพันธุ์วิทยานับ 20,000 ถึง 30,000 ทูอาเร็ก ( SIL International 1991) พูดภาษาเคลทามาเชค อย่างไรก็ตามอคไม่ถูกต้องมากที่นี่ที่ปรากฏจะพลาดกลุ่มที่ใหญ่ที่สุดของ Tamasheq ในบูร์กิในจังหวัดของอูดาลัน ประชากรที่พูดภาษาทามาเชคของบูร์กินาใกล้ถึง 100,000 คน (พ.ศ. 2548) โดยมีผู้พูดภาษาทามาเชคราว 70,000 คนในจังหวัดอูดาลันส่วนที่เหลือส่วนใหญ่อยู่ในจังหวัดเซโน, ซูม, ยากา, ยาเตงกาและคาดิโอโก ประมาณ 10 เปอร์เซ็นต์ของบูร์กินาทามาเชคพูดภาษา Tawallamat ในเวอร์ชันหนึ่ง [ ต้องการอ้างอิง ]
  • ไนจีเรีย : คตั้งข้อสังเกตการปรากฏตัวของ "ไม่กี่ที่" TuaregพูดTawallamat Tamajaq
  • ฝรั่งเศส : รายการค 860,000 ลำโพงสำหรับ Riffian และ 537,000 ลำโพงสำหรับเบิลและ 400,000 สำหรับShilha [67]และ 150,000 เซ็นทรัลโมร็อกโกไซต์ ส่วนที่เหลือของยุโรปไม่มีตัวเลข
  • สเปน : Tamazight ถูกพูดในหมู่ประชากร 80,000 คนของMelillaแต่ไม่มีการสำรวจสำมะโนประชากรเกี่ยวกับเปอร์เซ็นต์ของผู้พูด ชาวเซวตาส่วนน้อยพูดภาษาเบอร์เบอร์ [68]
  • อิสราเอล : ชาวอิสราเอลเชื้อสายยิวชาวเบอร์เบอร์ที่เกิดในโมรอคโคซึ่งส่วนใหญ่เป็นผู้สูงอายุประมาณสองพันคนใช้ภาษา Judeo-Berber (ตรงข้ามกับชาวยิวโมร็อกโกที่สืบเชื้อสายมาจากชาวยิว Sephardi ที่ พูดภาษาสเปนซึ่งถูกขับออกจากสเปนหรือชาวยิวโมร็อกโกที่พูดภาษาอาหรับ)

ดังนั้นจำนวนผู้พูดภาษาเบอร์เบอร์ทั้งหมดในMaghrebที่เหมาะสมจึงดูเหมือนจะอยู่ที่ใดก็ได้ระหว่าง 16 ถึง 25 ล้านคนขึ้นอยู่กับการประมาณที่ยอมรับได้ ถ้าเราใช้ค่าประมาณของ Basset อาจสูงถึง 30 ล้าน ส่วนใหญ่กระจุกตัวอยู่ในโมร็อกโกและแอลจีเรีย Tuareg of the Sahelเพิ่มขึ้นอีกหนึ่งล้านหรือมากกว่านั้นจากทั้งหมด

สาขา Modern Berber:

รายชื่อภาษาเบอร์เบอร์อื่น ๆ มีความซับซ้อนเนื่องจากความใกล้ชิด มีความแตกต่างเล็กน้อยระหว่างภาษาและภาษาถิ่น อย่างไรก็ตามความยากลำบากหลักของการจัดหมวดหมู่ย่อยอยู่ในภาษาเบอร์เบอร์ตะวันออกซึ่งมีข้อตกลงเพียงเล็กน้อย มิฉะนั้นจะมีฉันทามติเกี่ยวกับโครงร่างของครอบครัว:

  • Eastern Berber (ขอบเขตถกเถียงกัน)
  • เบอร์เบอร์เหนือ
    • Zenati (รวมถึง Riffian และ Shawiya)
    • Kabyle
    • Atlas (รวมถึง Shilha และ Central Atlas Tamazight)
  • ทูอาเร็ก
  • เบอร์เบอร์ตะวันตก
    • Zenaga
    • Tetserret

การจำแนกประเภทต่างๆมีความแตกต่างกันโดยเฉพาะอย่างยิ่งในสิ่งที่พวกเขาคิดว่าเป็นเบอร์เบอร์ตะวันออกและมีกี่พันธุ์ที่พวกเขารับรู้ว่าเป็นภาษาที่แตกต่างกัน

มีข้อมูลเพียงเล็กน้อยเกี่ยวกับGuancheซึ่งจำเป็นต้องมีการจำแนกประเภทใด ๆ ที่ไม่แน่นอน อย่างไรก็ตามเกือบจะเป็นที่ยอมรับในระดับสากลว่าเป็นแอฟโฟร - เอเชียติกบนพื้นฐานของเงาที่ยังมีชีวิตอยู่และสงสัยว่าจะเป็นเบอร์เบอร์ มากเหมือนกันสามารถพูดภาษาบางครั้งเรียกว่า " Numidian " ที่ใช้ในการจารึกลิเบียหรือ Libyco-พื้นเมืองรอบหมุนของยุคทั่วไปที่มีตัวอักษรเป็นบรรพบุรุษของTifinagh

คอซมันน์ (1999)

Maarten Kossmann (1999) อธิบายว่า Berber เป็นภาษาถิ่นสองภาษาต่อเนื่องกัน

  • เบอร์เบอร์เหนือและ
  • ทูอาเร็ก

บวกกับภาษาอุปกรณ์ต่อพ่วงบางส่วนที่พูดในกระเป๋าแยกส่วนใหญ่ล้อมรอบด้วยภาษาอาหรับซึ่งอยู่นอกความต่อเนื่องเหล่านี้คือ

  • Zenagaและ
  • พันธุ์ลิเบียและอียิปต์

ภายในภาคเหนือของเบอร์เบอร์ แต่เขาตระหนักถึงความต่อเนื่องแบ่งในระหว่างที่Zenatiและเพื่อนบ้านที่ไม่ใช่ Zenati ของพวกเขา; และทางทิศตะวันออกเขาตระหนักถึงการแบ่งระหว่างGhadamèsและAwjilaในแง่หนึ่งและSokna ( Fuqaha, Libya ), SiwaและDjebel Nefusaในอีกด้านหนึ่ง ต้นไม้โดยนัยคือ:

  • Nafusi - Siwi (รวมทั้ง Sokna)
  • Ghadamès - Awjila
  • เบอร์เบอร์เหนือ
    • ซีนาติ
    • KabyleและAtlas
  • ทูอาเร็ก
  • Zenaga

ชาติพันธุ์วิทยา

Ethnologueส่วนใหญ่ตามAikhenvaldและMilitarev (1991) ถือว่าพันธุ์ตะวันออกแตกต่างกัน:

  • Guanche
  • เบอร์เบอร์ตะวันออก
    • ซีว่า
    • เบอร์เบอร์ตะวันออก ("Awjila – Sokna")
  • เบอร์เบอร์ตอนเหนือ (รวมถึง Nafusi และ Ghadames ภายใน Zenati)
  • ทูอาเร็ก
  • Zenaga

เบลนช์ (2549)

Blench (ms, 2006) มีการจำแนกประเภทดังต่อไปนี้: [69]

  • กวนเช่
  • นูมิเดียนตะวันออก (ลิเบียเก่า) †
  • เบอร์เบอร์

และภายในเบอร์เบอร์

  • ภาษาเบอร์เบอร์ตะวันออก
    • ซีว่า
    • Awjila
    • สกนา
    • Ghadames
  • Northern Berber (รวมถึง Nafusi ภายใน Zenati)
  • ทูอาเร็ก
  • Zenaga

ภาษาเบอร์เบอร์มีอิทธิพลต่อภาษาอาหรับมาเกรบีเช่นโมรอคโคแอลจีเรียลิเบียและตูนีเซียอาหรับ อิทธิพลของพวกเขายังมีให้เห็นในบางภาษาในแอฟริกาตะวันตก FWH Migeod ชี้ให้เห็นถึงความคล้ายคลึงกันอย่างมากระหว่าง Berber และHausaในคำและวลีเหล่านี้: Berber: obanis ; Hausa obansa (พ่อของเขา); Berber: ค้างคาว ; Hausa ya bata (เขาหลงทาง); เบอร์เบอร์: eghare ; Hausa ya kirra (เขาเรียก) นอกจากนี้เขายังตั้งข้อสังเกตว่าสัมพันธการกในทั้งสองภาษานั้นประกอบขึ้นด้วยn = "of" [70]

เชื่อกันว่าประชากรที่สูญพันธุ์ไปแล้วจำนวนหนึ่งพูดภาษาแอฟโฟร - เอเชียติกของสาขาเบอร์เบอร์ อ้างอิงจาก Peter Behrens (1981) และ Marianne Bechaus-Gerst (2000) หลักฐานทางภาษาชี้ให้เห็นว่าผู้คนในวัฒนธรรม C-Groupในอียิปต์ตอนใต้ในปัจจุบันและซูดานตอนเหนือพูดภาษาเบอร์เบอร์ [13] [14]นิซาฮารา ภาษา Nobiinวันนี้มีจำนวนของที่เกี่ยวข้อง pastoralism คีย์คำยืมที่มีต้นกำเนิดพื้นเมืองรวมทั้งข้อกำหนดสำหรับการแกะและน้ำ / แม่น้ำไนล์ สิ่งนี้ชี้ให้เห็นว่าประชากรกลุ่ม C ซึ่งพร้อมกับวัฒนธรรม Kermaอาศัยอยู่ในหุบเขาไนล์ทันทีก่อนที่ผู้พูดชาวนูเบียนกลุ่มแรกจะมาถึง- พูดภาษาแอฟโฟร - เอเชียติก [13]

นอกจากนี้ภาษาศาสตร์เชิงประวัติศาสตร์ยังระบุว่าภาษา Guancheซึ่งใช้ในหมู่เกาะคานารีโดยชาวGuanches ในสมัยโบราณน่าจะเป็นภาษาตระกูล Berber ของตระกูล Afro-Asiatic [71]

  • Amazigh Cultural Association ในอเมริกา

  1. ^ เอช Ekkehard วูลฟ์ (2013/08/26) "ภาษาเบอร์เบอร์" . Britannica.com . สืบค้นเมื่อ2015-07-14 .
  2. ^ เฮย์เวิร์ด, ริชาร์ดเจบท Afroasiaticใน Heine แบร์นและพยาบาล, ดีเร็กบรรณาธิการแอฟริกันภาษา: บทนำเคมบริดจ์ 2000 ISBN  0-521-66629-5
  3. ^ Briggs, L. Cabot (กุมภาพันธ์ 2500). "การทบทวนมานุษยวิทยากายภาพของซาฮาราและผลกระทบก่อนประวัติศาสตร์" ผู้ชาย . 56 : 20–23. ดอย : 10.2307 / 2793877 . JSTOR  2793877
  4. ^ "Centre de Recherche Berbère - La Langue Berbère" . www.centrederechercheberbere.fr .
  5. ^ Brugnatelli, Vermondo "บางคุณสมบัติไวยากรณ์โบราณตะวันออกเบอร์เบอร์ (ภาษาของ Mudawwana) ที่" อ้างถึงวารสารต้องการ|journal=( ความช่วยเหลือ )
  6. ^ Brugnatelli, Vermondo (2011). "คุณลักษณะบางอย่างของไวยากรณ์ตะวันออกโบราณพื้นเมือง" (PDF) www.freemorocco.com .
  7. ^ Boogert, Nico Van den (22 สิงหาคม 1995). "Muhammad Awzal and the Berber Literary Tradition of the Sous" - ผ่าน Google Books
  8. ^ "สาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนแอลจีเรีย reinstates คำ จำกัด และตระหนักถึงภาษาเบอร์เบอร์" ข่าวบีบีซี .
  9. ^ "คัดลอกเก็บ" ที่เก็บถาวรจากเดิมเมื่อวันที่ 27 กันยายน 2006 สืบค้นเมื่อ28 มิถุนายน 2547 .CS1 maint: สำเนาที่เก็บถาวรเป็นหัวเรื่อง ( ลิงค์ )
  10. ^ Afro-Asian Phylosector linguasphere.info
  11. ^ คริสโตเฟอร์เอเร็ต; Bernd Heine, Derek Nurse (ed.) (2000). แอฟริกันภาษา: บทนำ สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยเคมบริดจ์ น. 290. ISBN 0521666295. สืบค้นเมื่อ27 ธันวาคม 2560 .CS1 maint: ใช้พารามิเตอร์ผู้เขียน ( ลิงค์ )
  12. ^ "DDL: Evolution - ธีมและการกระทำ" Ddl.ish-lyon.cnrs.fr. สืบค้นจากต้นฉบับเมื่อ 2013-10-04 . สืบค้นเมื่อ2015-07-14 .
  13. ^ ขคง Marianne Bechaus-Gerst, Roger Blench, Kevin MacDonald (ed.) (2014). ต้นกำเนิดและการพัฒนาของแอฟริกันปศุสัตว์: โบราณคดีพันธุศาสตร์และภาษาศาสตร์ชาติพันธุ์วรรณนา - "หลักฐานทางด้านภาษาศาสตร์สำหรับประวัติศาสตร์ของปศุสัตว์ในซูดาน" (2000) เส้นทาง หน้า 453–457 ISBN 978-1135434168. สืบค้นเมื่อ16 เมษายน 2558 .CS1 maint: extra text: authors list ( link )
  14. ^ ก ข เบห์เรนส์ปีเตอร์ (1986) ลิเบีย Antiqua: รายงานและเอกสารของการประชุมทางวิชาการที่จัดโดยยูเนสโกในกรุงปารีส 16-18 มกราคมปี 1984 - "ภาษาและการอพยพของฝูงสัตว์เลี้ยงทะเลทรายซาฮาราในช่วงต้น: การก่อตัวของสาขาเบอร์เบอร์" ยูเนสโก. น. 30. ISBN 9231023764. สืบค้นเมื่อ16 เมษายน 2558 .
  15. ^ a b c d Blench โรเจอร์ 2018 คืนดีหลักฐานทางโบราณคดีและภาษาสำหรับเบอร์เบอร์ดึกดำบรรพ์
  16. ^ Briggs, L. Cabot (กุมภาพันธ์ 2500). "การทบทวนมานุษยวิทยากายภาพของซาฮาราและผลกระทบก่อนประวัติศาสตร์" ผู้ชาย . 56 : 20–23. ดอย : 10.2307 / 2793877 . JSTOR  2793877
  17. ^ เบน Layashi (2007 : 166)
  18. ^ ลาร์บี, Hsen (2003). "สคริปต์ใดของทามาไซท์มันคือตัวเลือกของใคร" . Amazigh เสียง (Taghect ไซต์) นิวเจอร์ซีย์: Amazigh Cultural Association ในอเมริกา (ACAA) 12 (2) . สืบค้นเมื่อ17 ธันวาคม 2552 .
  19. ^ Sadiqi เอฟ (2007) บทบาทของสตรีโมร็อกโกในการรักษาภาษาและวัฒนธรรมของ Amazigh พิพิธภัณฑ์นานาชาติ, 59 (4), 26-33. ดอย : 10.1111 / j.1468-0033.2007.00620.x
  20. ^ "คัดลอกเก็บ" ที่เก็บถาวรจากเดิมเมื่อวันที่ 22 มิถุนายน 2011 สืบค้นเมื่อ20 มิถุนายน 2554 .CS1 maint: สำเนาที่เก็บถาวรเป็นหัวเรื่อง ( ลิงค์ )
  21. ^ (ในภาษาฝรั่งเศส) - « Loi n ° 02-03 portent révision Constitutionnelle »ประกาศใช้เมื่อวันที่ 10 เมษายน 2545 โดยกำหนดให้ "Tamazight" เป็นภาษาประจำชาติโดยเฉพาะ
  22. ^ "คัดลอกเก็บ" (PDF) จัดเก็บจากต้นฉบับ (PDF)เมื่อวันที่ 05-05-2016 . สืบค้นเมื่อ2016-01-06 .CS1 maint: สำเนาที่เก็บถาวรเป็นหัวเรื่อง ( ลิงค์ )
  23. ^ "สาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนแอลจีเรีย reinstates คำ จำกัด และตระหนักถึงภาษาเบอร์เบอร์" 7 กุมภาพันธ์ 2559 - ทาง www.bbc.co.uk
  24. ^ Robinson, Matt (26 พฤษภาคม 2554). "ภูเขาลิเบียเบอร์เบอร์มองเห็นโอกาสในการทำสงคราม" สำนักข่าวรอยเตอร์ สืบค้นเมื่อ5 กรกฎาคม 2554 .
  25. ^ Chivers, CJ (8 สิงหาคม 2554). "ท่ามกลางเบอร์เบอร์ Reawakening ในลิเบีย, ความกลัวของการแก้แค้น" นิวยอร์กไทม์ส สืบค้นเมื่อ10 สิงหาคม 2554 .
  26. ^ กำลังรอเกมสำหรับกบฏทางตะวันตกของลิเบีย , BBC News, John Simpson, 5 กรกฎาคม 2554
  27. ^ Kossmann ปี 1999 für ʔ : Maarten Kossmann (2544). แหล่งกำเนิดของสายเสียงหยุดใน Zenaga และ reflexes ในอื่น ๆ เบอร์เบอร์ภาษา แอฟริกาใต้ und Übersee 84 . หน้า 61–100
  28. ^ Kossmann ไม่ได้กล่าวถึงลักษณะของการประกบอย่างชัดเจน
  29. ^ Maarten Kossmann (2544). แหล่งกำเนิดของสายเสียงหยุดใน Zenaga และ reflexes ในอื่น ๆ เบอร์เบอร์ภาษา แอฟริกาใต้ und Übersee 84 . หน้า 61–100; กิโลกรัม. ปราส: แสงสว่างใหม่เกี่ยวกับต้นกำเนิดของเสียงสระทูอาเร็ก E และ Oใน: HG Mukarovsky (ชม.): การดำเนินการของรัฐสภา Hamito-Semitic ระหว่างประเทศครั้งที่ห้า , Wien 1991, I, หน้า 163–170; กิโลกรัม. Prasse: การสร้างเสียงสระสั้นของ Proto-Berber ใน: J. and T. Bynon (Hrsg.): Hamito-Semitica. Den Haag, Paris 1975 Kossmann 1999 โพสท่าด้วย * o.
  30. ^ ที่ เก็บถาวร (ไม่มีวันที่)ที่ inalco.fr (ข้อผิดพลาด: URL ที่เก็บถาวรที่ไม่รู้จัก)
  31. ^ ซาเลม Chaker:จัดเก็บ (วันที่หายไป)ที่ inalco.fr (ข้อผิดพลาด: URL เก็บไม่ทราบ) Olivier Durand: Le vocalisme bref et la question de l'accent tonique en arabe maroccain et berbère ใน: Rivista degli Studi Orientali, Volume LXIX (1995), หน้าที่ 11–31 Bardi, Rom 1996. Werner Vycichl, Salem Chaker:สำเนียง. ใน: EncyclopédieBerbère. เอดิซูด, แอ็กซ็องโพรวองซ์ 1984-, ISBN  2-85744-201-7
  32. ^ ก ข König, Christa (2008). กรณีในแอฟริกา Oxford: สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยออกซ์ฟอร์ด
  33. ^ König, Christa (2008). กรณีในแอฟริกา Oxford: สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยออกซ์ฟอร์ด หน้า 180–187
  34. ^ cf. Kossmann 1999, หน้า 50 ff
  35. ^ Prasse 1972-1974, วง I, เอส 164 ff
  36. ^ a b Satzinger เฮลมุท 2548. เกี่ยวกับความผิดปกติที่สันนิษฐานของภาษาเบอร์เบอร์. การประชุมวิชาการภาษาศาสตร์ฮามิโต - เซมิติกครั้งที่ 10 (ฟลอเรนซ์ 18–20 เมษายน 2544)
  37. ^ König, Christa (2008). กรณีในแอฟริกา Oxford: สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยออกซ์ฟอร์ด หน้า 180–187
  38. ^ Maarten Kossmann: L'origine de l'aoriste intensif en Berbere ใน: Bulletin de la Société de Linguistique de Paris , 97 (2002), S. 353–370
  39. ^ Basset 1952
  40. ^ เฮลธ์ 2005 439-481
  41. ^ เดวิด Sudlow: Tamasheq ของภาคตะวันออกเฉียงเหนือ Burkina Faso Rüdiger Koppe เวอร์Köln 2001 ISBN  3-89645-380-7 , ส. 125
  42. ^ คามาลแนท - เซอร์ราด (2544). Grammaire moderne du kabyle . ปารีส: Karthala
  43. ^ เฮลธ์ 2005 เอส 437
  44. ^ ฮันส์ Stumme: Handbuch des Schilhischen ฟอน Tazerwalt ฮินริชส์ไลพ์ซิก 1899 ff 108 ff .; แก้ไขการถอดเสียงเป็นคำ
  45. ^ ฮันส์ Stumme: Handbuch des Schilhischen ฟอน Tazerwalt ฮินริชส์ไลพ์ซิก 1899, § 169; แก้ไขการถอดเสียงเป็นคำ
  46. ^ ดอล์ฟเดอ Calassanti-Motylinski: Le Djebel Nefousa สิ่งพิมพ์ของl'École des Lettres d'Alger, XXII Ernest Leroux, Paris 1898, p. 31 ff.
  47. ^ ตัวอย่างจาก Wolff 1981
  48. ^ ในภาษาถิ่นของ Heath 2005; ประโยค (6) และ (7) ถูกนำมาจากที่นั่น
  49. ^ Basset 1952 เอส 45
  50. ^ ญ - ม. Cortade, M. Mammeri: Lexique français-touareg, dialecte de l'Ahaggar ปารีส 1967, 91-93
  51. ^ Textes touaregs en prose de Charles de Foucauld et Adolphe de Calassanti-Motylinski คำวิจารณ์ของÉdition avec traduction par Salem Chaker, Hélène Claudot, Marceau Gast เอดิซูดแอ็กซ็องโพรวองซ์ 1984 ISBN  2-85744-176-3 , ส. 302
  52. ^ kab: อินเทอร์เน็ต
  53. ^ "แอฟริกันภาษาที่มหาวิทยาลัยรัฐมิชิแกน (ASC) | มหาวิทยาลัยรัฐมิชิแกน" Isp.msu.edu. 2010-10-08. ที่เก็บถาวรจากเดิมเมื่อวันที่ 20 เมษายน 2010 สืบค้นเมื่อ2013-04-30 .
  54. ^ "Recensement général de la ประชากร et de l'habitat 2004" . Hcp.ma สืบค้นเมื่อ2015-07-14 .
  55. ^ เบรนซิงเกอร์, Matthias (2007). ภาษาความหลากหลายที่ใกล้สูญพันธุ์ เบอร์ลินเยอรมนี: Walter de Gruyter หน้า 133–134 ISBN 978-3-11-017049-8.
  56. ^ "คัดลอกเก็บ" ที่เก็บถาวรจากเดิมเมื่อวันที่ 19 พฤศจิกายน 2007 สืบค้นเมื่อ20 ธันวาคม 2552 .CS1 maint: สำเนาที่เก็บถาวรเป็นหัวเรื่อง ( ลิงค์ )
  57. ^ "Inalco Crb" . Centrederechercheberbere.fr . สืบค้นเมื่อ2013-04-30 .
  58. ^ "Inalco Crb" . Centrederechercheberbere.fr . สืบค้นเมื่อ2013-04-30 .
  59. ^ "Inalco Crb" . Centrederechercheberbere.fr . สืบค้นเมื่อ2013-04-30 .
  60. ^ "Bladi.net" Bladi.net สืบค้นเมื่อ2013-04-30 .
  61. ^ "หนังสือพิมพ์อัลบายาเน่ 10/07/2548" . Cfieljadida2009.blogvie.com. 2548-10-07. สืบค้นจากต้นฉบับเมื่อ 2011-07-08 . สืบค้นเมื่อ2013-04-30 .
  62. ^ ชาติพันธุ์วิทยา. "แอลจีเรีย" . ชาติพันธุ์วิทยา. สืบค้นเมื่อ2013-04-30 .
  63. ^ "แอลจีเรีย: การเติบโตของประชากรทั้งประเทศ" . Populstat.info. สืบค้นจากต้นฉบับเมื่อ 2012-07-18 . สืบค้นเมื่อ2013-04-30 .
  64. ^ "Centre de Recherche Berbère - Chaouia" . Centrederechercheberbere.fr . สืบค้นเมื่อ2015-07-14 .
  65. ^ สโตนรัสเซลเอ; ซิมมอนส์จอห์น (2519) การเปลี่ยนแปลงในตูนิเซีย: การศึกษาในสาขาสังคมศาสตร์ SUNY กด ISBN 9780873953115.
  66. ^ Lewis, Paul M. (2009). "รายงานคสำหรับ Nafusi" ลอค: ภาษาโลกฉบับที่สิบหก SIL นานาชาติ สืบค้นเมื่อ3 มกราคม 2554 .
  67. ^ “ เซ็นเตอร์เดอรีเชอร์เชอแบร์แบร์ - Chleuh” . www.centrederechercheberbere.fr .
  68. ^ "Euromosaic -Berber (Tamazight) ในสเปน" . Uoc.edu . สืบค้นเมื่อ2013-04-30 .
  69. ^ รายการ "AA: ฟอก" (PDF) Rogerblench.info 2006 สืบค้นเมื่อ2015-07-14 .
  70. ^ Migeod, FWH,ภาษาของแอฟริกาตะวันตก Kegan, Paul, Trench & Trübner, London 1913. หน้า 232, 233
  71. ^ ริชาร์ดเฮย์เวิร์ด, 2000, "Afroasiatic" ใน Heine และสหพันธ์พยาบาล,แอฟริกันภาษามหาวิทยาลัยเคมบริดจ์

  • การสะกดการันต์ Berber ในยุคกลาง, Boogert, Leiden University PDF
  • เบร็ทไมเคิล; & Fentress, Elizabeth (1997). เบอร์เบอร์ (ประชาชนในแอฟริกา) ISBN  0-631-16852-4 . ไอ 0-631-20767-8 (Pbk)
  • Abdel-Masish เออร์เนสที 1971 อ้างอิงไวยากรณ์ของไซต์ (กลาง Atlas เบอร์เบอร์) Ann Arbor: ศูนย์การศึกษาแอฟริกาตะวันออกใกล้และแอฟริกาเหนือมหาวิทยาลัยมิชิแกน
  • Basset, André 2495 La langue berbère . คู่มือภาษาแอฟริกัน 1, ser. เอ็ด แดริลฟอร์ด. ลอนดอน: สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยออกซ์ฟอร์ด
  • Chaker, Salem 1995. Linguistique berbère: Études de syntaxe et de diachronie . MS-Ussun amaziɣ 8, ser. เอ็ด Salem Chaker. ปารีสและเลอเฟิน: Uitgeverij Peeters
  • Dallet, Jean-Marie 1982 Dictionnaire เบิล-français, parler des ที่ Mangellet, Algérie Études etholinguistiques Maghreb – Sahara 1, ser. eds. Salem Chaker และ Marceau Gast ปารีส: Sociétéd'études linguistiques และ anthropologiques de France
  • เดอ Foucauld ชาร์ลส์Eugène 1951 Dictionnaire Touareg-français, dialecte de l'Ahaggar 4 โวลต์ [ปารีส]: Imprimerie nationale de France
  • Delheure, Jean. 1984 Aǧraw n yiwalen: tumẓabtเสื้อ tfransist, Dictionnaire mozabite-français, สรีระ Berbere parlée du Mzab, ซาฮารา septentrional, Algérie Études etholinguistiques Maghreb – Sahara 2, ser. eds. Salem Chaker และ Marceau Gast ปารีส: Sociétéd'études linguistiques และ anthropologiques de France
  • ———. 1987 Agerraw n iwalen: teggargrent-taṛumit, Dictionnaire ouargli-français, สรีระparléeà Oaurgla et Ngoussa โอเอซิส du ซาฮารา septentrinal, Algérie Études etholinguistiques Maghreb – Sahara 5, ser. eds. Salem Chaker และ Marceau Gast ปารีส: Sociétéd'études linguistiques และ anthropologiques de France
  • Kossmann, Maarten G. 1999. Essai sur la phonologie du proto-berbère . Grammatische Analysen afrikanischer Sprachen 12, ser. eds. Wilhelm JG Möhligและ Bernd Heine เคิล์น: RüdigerKöppe Verlag
  • Kossmann, Maarten G. และ Hendrikus Joseph Stroomer 2540. “ สัทศาสตร์เบอร์เบอร์”. ในสัทศาสตร์ของเอเชียและแอฟริกา (รวมถึงเทือกเขาคอเคซัส)แก้ไขโดย Alan S.Kaye 2 โวลต์ ฉบับ. 1. ทะเลสาบวิโนน่า: Eisenbrauns 461–475
  • Naït-Zerrad, Kamal 1998. Dictionarrie des racines berbères (formes attestées) . ปารีสและเลอเฟิน: Centre de Recherche Berbèreและ Uitgeverij Peeters
  • Karl-Gottfried Prasse , Ghubăydăgg-ĂlăwžəliและGhăbdəwanəg-Muxămmăd 1998 Asăggălalaf: Tămaẓəq-Tăfrăsist - Lexique Touareg-français 2nd ed. สิ่งพิมพ์ของสถาบัน Carsten Niebuhr 24, ser. eds. Paul John Frandsen, Daniel T. Potts และ Aage Westenholz København: พิพิธภัณฑ์ Tusculanum Press
  • ออกจากมิเชล 1997. Grammaire Berbère (rifain, tamazight, chleuh, kabyle) . ปารีสและมอนทรีออล: Éditions l'Harmattan
  • Rössler, Otto 2501. "Die Sprache Numidiens". ในSybaris: Festschrift ฮันส์ Krahe zum 60. วันเกิด am 7 กุมภาพันธ์ 1958, dargebracht ฟอน Freunden, Schülernคาดไม่ถึง Kollegen วีสบาเดิน: Otto Harrassowitz
  • ซาดิกีฟาติมา 1997 Grammaire du Berbere ปารีสและมอนทรีออล: Éditions l'Harmattan ISBN  2-7384-5919-6

  • “ เบอร์เบอร์เสียงเป็นยังไง?” (บทกวี Thamazight เป็นข้อความและ MP3)
  • แผนที่ภาษา Tamazight จากโครงการ LL-Map
  • โปรไฟล์ภาษา Tamazight
  • นิรุกติศาสตร์ของ "Berber"
  • นิรุกติศาสตร์ของ "Amazigh"
  • ประวัติศาสตร์คริสเตียนยุคแรกของเบอร์เบอร์
  • Tifinagh
  • สคริปต์โบราณ
  • เว็บไซต์ Imyura Kabyle เกี่ยวกับวรรณกรรม
  • Amawal: พจนานุกรม Berber โอเพ่นซอร์สออนไลน์
TOP